Bé bị tiêu chảy – Một số điều mẹ nên biết để tránh và khắc phục tiêu chảy cho trẻ

Tiêu chảy là tình trạng thường gặp ở trẻ nhỏ, bình quân trẻ em dưới 3 tuổi thường mắc dịch tiêu chảy từ 1 đến 3 lần trong một năm. Vậy, nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết và cách phòng ngừa, điều trị bệnh tiêu chảy cho bé như thế nào? Bài viết dưới đây sẽ cung cấp đầy đủ cho mẹ về bệnh tiêu chảy ở trẻ. Hãy đọc và tham khảo mẹ nhé!

Img_5cb013

Bé bị tiêu chảy

1. Tiêu chảy là gì?

1.1. Định nghĩa tiêu chảy

Tiêu chảy tên tiếng anh là Diarrhea là tình trạng đi ngoài phân lỏng ba lần hoặc nhiều hơn mỗi ngày, có khi còn lẫn những chất không bình thường như thức ăn chưa tiêu hóa, niêm dịch, máu mủ…

Theo tổ chức y tế thế giới, bệnh tiêu chảy là bệnh mà khi bệnh nhân có số lần đi phân lỏng nhiều hơn ba lần mỗi ngày hoặc bệnh nhân ấy đi đại tiện nhiều phân hơn lúc khỏe mạnh.

Trẻ em tiêu chảy thường do nhiều nguyên nhân gây ra, là bệnh rất thường gặp. Do sự phân bố nước trong cơ thể trẻ em khác với người lớn, nên khi bị tiêu chảy dễ làm rối loạn nước và chất điện giải, dẫn đến mất nước, kali thấp, natri và canxi cũng thấp. Khi tiêu chảy nặng, nếu không kịp thời bổ sung nước, khiến dung lượng máu trong cơ thể giảm thấp, dẫn đến choáng, thậm chí nguy hiểm tới tính mạng.

1.2. Phân loại tiêu chảy

Căn cứ vào nguyên nhân gây bệnh, tiêu chảy có thể chia ra hai loại: nhiễm trùng và không nhiễm trùng. Tiêu chảy nhiễm trùng còn gọi là viêm ruột do trực khuẩn đại tràng, ly trực tràng, viêm ruột do virus, viêm ruột dạng nấm. Nhiễm trùng ngoài ruột như nhiễm trùng đường hô hấp, viêm phổi, nhiễm trùng da và các loại bệnh truyền nhiễm khác đều có thể kèm theo tiêu chảy. Tiêu chảy không nhiễm trùng còn gọi là tiêu hóa kém hoặc tiêu chảy đơn thuần, thường gặp ở các trường hợp với đường sữa, thời tiết thay đổi đột ngột và bụng bị lạnh.

Căn cứ vào tình hình bệnh thì tiêu chảy có thể chia thành tiêu chảy cấp và tiêu chảy mãn tính.

2. Các dấu hiệu và nguyên nhân dẫn đến tiêu chảy ở trẻ

2.1. Dấu hiệu tiêu chảy ở trẻ

Dấu hiệu chung

  • Bé đi ngoài liên tục,phân lỏng nhiều nước, phân có thể có nhày, nếu bị lỵ phân có máu mũi.
  • Bé có dấu hiệu mất nước.
  • Nếu do Rota virus hoặc tụ cầu thường nôn rất nhiều.
  • Bé khóc vì đau khi bạn sờ nắn bụng.
  • Da bé bị nhăn, hai mắt hơi lõm.
  • Trẻ từ chối không muốn ăn các thức ăn thông thường.
  • Bé uể oải, kém bú, mệt mỏi.

Dấu hiệu trẻ bị tiêu chảy cấp

  • Ban đầu là nôn, sốt. Sau đó là đi ngoài phân lỏng, nhiều nước. Khi bắt đầu tiêu chảy, tình trạng nôn sẽ giảm.
  • Phân lỏng, nhiều nước, mùi tanh hoặc chua, không lẫn máu hay mủ. Trẻ đi ngoài trên 3 lần một ngày, kéo dài từ 5 ngày đến 1 tuần.
  • Dấu hiệu mất nước: khát nước, môi khô, da nhăn, khô, nước tiểu vàng sậm, quấy khóc, khóc ít ra nước mắt.

Dấu hiệu trẻ bị tiêu chảy mãn tính

  • Khi trẻ tiêu chảy dài trên 14 ngày, số lần tiêu chảy trong ngày khi tăng khi giảm.
  • Phân nhiều nước hoặc khi đặc khi lỏng, mùi chua, khắm, màu vàng hoặc xanh, có bọt, có thể nhầy máu.
  • Trẻ đau bụng. mót rạn, biếng ăn, quấy khóc, sụt cân nghiêm trọng kèm dấu hiệu mất nước khi có đợt cấp của tiêu chảy.

2.2. Nguyên nhân khiến trẻ bị tiêu chảy

Có nhiều nguyên nhân khiến trẻ bị tiêu chảy, một số nguyên nhân chính có thể kể đến như:

  • Bé bị rối loạn tiêu hóa do virus hay nhiễm khuẩn đường ruột, dẫn đến tình trạng tiêu chảy.
  • Dinh dưỡng cho trẻ thiếu hợp lý. Bạn sử dụng quá nhiều thức ăn nhuận tràng trong thời gian cho con bú, là nguyên nhân khiến trẻ sơ sinh bị tiêu chảy.
  • Bé bị dị ứng với sữa. Nếu là sữa công thức thì bạn nên đổi sang loại khác ngay cho bé.
  • Vệ sinh cho bé kém.
  • Do sử dụng kháng sinh không theo chỉ định của bác sĩ.
  • Do mắc một số bệnh: sởi, viêm tai giữa, suy dinh dưỡng, thiếu men tiêu hóa, suy giảm miễn dịch.

3. Những ảnh hưởng không tốt khi bé bị tiêu chảy

Tiêu chảy là bệnh thường gặp ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Tuy nhiên, nếu bệnh không được điều trị kịp thời và nhanh chóng thì có thể ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe và tâm lý của trẻ.

Sau một thời gian bị tiêu chảy, con bạn có thể bị kiệt sức, mất nước và mất điện giải. Bé sẽ rơi vào tình trạng mất nước nặng nếu có từ 2 dấu hiệu sau trở lên như là ngủ li bì khó đánh thức, mắt trũng sâu, không uống được nước hoặc uống rất kém và nếp véo dưới da mất rất chậm. Bạn hãy pha cho bé uống một chút dung dịch đường glucose. Nếu bé vẫn đang bú sữa mẹ thì hãy cho bé uống dung dịch này trước khi cho bé bú. Như vậy, tạm thời có thể khắc phục tình trạng mất nước, kiệt nước cho trẻ.

Tiêu chảy kéo dài sẽ làm tổn thương niêm mạc, gây rối loạn tiêu hóa, kém hấp thu chất dinh dưỡng, khiến trẻ bị thiếu chất trầm trọng gây suy dinh dưỡng. Ngoài ra mất nước, mất điện giải do tiêu chảy còn khiến trẻ luôn trong tình trạng mệt mỏi, suy kiệt, dẫn đến chán ăn, điều này sẽ làm trầm trọng hơn tình trạng suy dinh dưỡng.

Hãy đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay khi thấy trẻ tiểu ít, miệng khô, da khô, mệt mỏi, buồn ngủ, phân chứa máu và mủ…

4. Khắc phục tình trạng tiêu chảy cho bé

  • Bổ sung nước và chất điện giải

Bạn nên cho bé dùng sữa nhiều hơn ngày thường để bù vào lượng nước đã mất. Tăng cường cho trẻ uống nhiều nước, có thể thay thế bằng nước Oresol, hoặc các dung dịc chế từ thực phẩm như nước cháo loãng, nước gạo rang muối, nước dừa, nước hoa quả tươi nhưng tuyệt đối không pha thêm đường. Cho trẻ uống từng ngụm nhỏ đến khi hết khát và uống nhiều lần trong ngày.

  • Bổ sung dinh dưỡng cho trẻ

Tuyệt đối không cho trẻ ăn kiêng trong bất kỳ trường hợp nào. Cho trẻ ăn đầy đủ dưỡng chất, tăng cường thêm 1 số loại vi chất: sắt, kẽm, magiê, acid folic… để phục hồi niêm mạc ruột và tăng cường sức khỏe. Cho trẻ ăn những thực phẩm lợi khuẩn để tăng cường sức đề kháng cho hệ tiêu hóa.

  • Điều trị nhiễm trùng và bổ sung men vi sinh cho trẻ

Chỉ điều trị bằng kháng sinh cho trẻ khi trẻ có dấu hiệu nhiễm trùng (sau khi đã phân lập được tác nhân cụ thể hoặc trẻ có dấu hiệu của hội chứng lỵ) và phải được sự chỉ định của bác sĩ. Trường hợp mẹ tự ý dùng kháng sinh có thể làm tình trạng tiêu chảy của bé nặng hơn và diễn biến xấu đi, nên tuyệt đối mẹ không được tự ý cho con dùng bất kỳ loại thuốc nào.

Bổ sung lợi khuẩn đường tiêu hóa bằng các chế phẩm sinh học như men vi sinh, giúp tăng cường các vi khuẩn có lợi (probiotics) và chất xơ hòa tan (prebiotics), giúp cân bằng hệ vi sinh đường ruột, cải thiện các triệu chứng rối loạn tiêu hóa, giúp hệ tiêu hóa và miễn dịch của trẻ hoạt động tốt hơn.

  • Vệ sinh cho trẻ

Bạn hãy chú ý về vấn đề vệ sinh cho trẻ, nhớ rửa tay sau khi thay tã cho con bạn và trước khi sửa soạn đồ ăn cho bé. Hãy cẩn thận, rửa tay bằng xà phòng cho bé, sau khi bé ngồi bô và trước khi ăn. Vệ sinh thân thể và vệ sinh cá nhân cho trẻ sạch sẽ, tránh xa các nguồn có nguy cơ lây nhiễm cao và cho trẻ sử dụng nước sạch, nguồn thực phẩm sạch, nấu chín.

  • Tiêm phòng sởi cho trẻ 

Trẻ mắc các bệnh sởi hoặc sau khi khỏi, nếu mắc tiêu chảy, lỵ nặng có thể dẫn tới tử vong. Vì vậy, bố mẹ hãy cho trẻ tiêm vắc-xin sởi. Nó có thể phòng ngừa được 25% số ca tử vong liên quan tiêu chảy trẻ dưới 5 tuổi.

Hy vọng bài viết trên đã cung cấp cho mẹ những kiến thức cơ bản nhất về tiêu chảy ở trẻ. Giúp mẹ có những kinh nghiệm và kiến thức xử lý khi bé nhà mình bị tiêu chảy. 

169 views

Bạn thấy bài viết hữu ích không

Click vào ngôi sao để đánh giá

Đánh giá 5 / 5. Số đánh giá 1