Dạy con : Liệu rằng bố mẹ đã dạy con đúng cách hay chưa ?

Bố mẹ nào cũng thương con cái, nhưng đôi khi có một số cách dạy con  của các bậc phụ huynh nghĩ rằng mình đã trải qua và dạy con bằng chính tình thương và sự trải nghiệm ấy lại áp dụng vào con lại sai cách. Họ thường nghĩ cách giáo dục của mình khiến con có thể lớn lên và trưởng thành, nhưng đôi khi lại gây ra những quả lâu dài, như trầm cảm, âu lo, ngang bướng hay thậm chí là mầm mống của căn bệnh ung thư.

1

Tình yêu thực sự của ba mẹ dành cho con trẻ sẽ giúp cho chúng phát triển đúng đắn, chúng sẽ cảm thấy được chăm sóc, khuyến khích, tôn trọng, thoải mái, tự tin. Ngược lại, cha mẹ dưới danh nghĩa yêu thương nhưng lại đang vô tình hay cố ý gây tổn thương cho con cái thì mọi hành động đó của họ sẽ khiến những đứa trẻ lớn lên trong sự đau khổ, lo lắng, mặc cảm, xấu hổ, tự đánh giá thấp bản thân mình. Và trên hết, phần lớn những đứa trẻ này khi lớn lên, sinh con đẻ cái sẽ lại có xu hướng lặp lại những hành vi, lời nói, thái độ mà bố mẹ chúng đã làm, với chính những đứa con của họ, dẫn tới tổn thương thêm nữa một thế hệ rồi lại thêm, lại thêm một thế hệ nữa, vòng xoắn này bao giờ kết thúc được?

Chính vì thế, để nuôi dạy một thế hệ tương lai khôn ngoan, giỏi giang và hạnh phúc thì bước đầu tiên là các bậc cha mẹ phải nhận thức được những gì mình đang làm sai.

Một số các bậc phụ huynh  luôn có quan niệm sai lầm rằng họ đang chỉ trích con mình là để con tránh mắc phải những lỗi lầm tương tự trong tương lai tuy nhiên các phụ huynh lại không biết rằng những lời trách móc, phê bình của bố mẹ trong mọi việc này lại khiến trẻ cảm thấy bản thân thật vô dụng, mặc cảm, tự ti, thậm chí những cảm xúc xấu này vẫn còn tồn tại, ảnh hưởng mạnh mẽ đến cả cuộc sống trưởng thành sau này của trẻ.

Bố mẹ của bạn đã bao giờ so sánh bạn với một ai đó chưa? Ví như “Con nhà Bác Huệ vừa giỏi vừa ngoan, nhưng con thì không!” hay “Bạn Tuấn có thể đếm và viết được chữ cái còn con thì chỉ ham chơi chả biết gì cả !”. Họ có thể nghĩ rằng những lời nói tương tự có thể khiến con mình  trở nên tốt hơn, nhưng các chuyên gia, nhà tâm lý học thì không tin như vậy. Bố mẹ không bao giờ được mắc sai lầm này, vì khi bố mẹ , các bậc phụ huynh chê bai hoặc so sánh con mình với một đứa trả khác làm giảm lòng tự trọng và giá trị bản thân của con mình. Việc đó cũng sẽ tạo nên khoảng cách giữa bạn và con, làm cho chúng liên tục cảm thấy bất an và mất niềm tin vào bạn. Trẻ cần rất nhiều tình yêu và sự hỗ trợ tuyệt đối của cha mẹ trong mọi tình huống.

Vì vậy, tốt hơn hết là đừng thể hiện ra rằng con đang làm bạn thất vọng, thay vào đó hãy trao đổi thẳng thắn về vấn đề con chưa làm đúng. Và luôn động viên, khuyến khích con mình có thể làm tốt hơn thế, mang đến cho con mình một nguồn năng lượng tốt nhất, thì tinh thần bé sẽ luôn được ổn định và cân bằng, phát triển toàn diện nhất

3

  • Không cho con khoảng riêng hay nói cách khác “bố mẹ trực thăng” 

 “Bố mẹ trực thăng” là thuật ngữ nói về những bậc phụ huynh có xu hướng luôn giám sát, theo sát con như những chiếc trực thăng lượn trên đầu, họ luôn nói cho chúng biết nên làm gì và làm như thế nào,luôn yêu cầu con chú ý đến mình mọi lúc. Điều này có thể giúp cha mẹ gắn kết hơn với con cái, nhưng đó sẽ trở thành áp lực với những đứa trẻ vì chúng cần phải dành thời gian, sức lực cho học tập nhiều thứ khác, chúng cũng cần khoảng thời gian riêng tư cho chính mình.

Phương pháp này còn đúng khi trẻ còn quá nhỏ, chưa biết cách giao tiếp và thể hiện cảm xúc của mình. Còn khi trẻ đã dần lớn lên với độ tuổi đã đi học thì phương pháp này cũng sẽ gây ra các vấn đề về hành vi xã hội, khó kết bạn, và khả năng phân tích hành vi kém, khó có thể thể hiện được cảm xúc của bản thân mình với đối phương

 Để con không bỡ ngỡ với thế giới bên ngoài, Bố mẹ cần quan tâm đến trẻ hơn để nhanh chóng hiểu được chúng cần gì. Khi bạn nhận thấy con có khả năng xử lý tình huống mà không cần sự giúp đỡ, hãy để cho chúng làm điều đó. Bạn có thể hướng dẫn chúng cách vượt qua những thời điểm khó khăn nhưng đừng nên áp đặt. Hãy nói chuyện về cảm xúc và cảm giác của con, đồng thời chia sẻ thêm những cách giải quyết tích cực hơn để con không bị rơi vào trạng thái căng thẳng.

  • Kỷ luật đòn roi, đổ lỗi cho con cái 

Câu nói của ông bà ta “ yêu cho roi cho vọt, ghét cho ngọt cho bùi” không hẳn đúng với xã hội hiện đại ngày nay và trở nên quá khắc nghiệt với nhiều hoàn cảnh. Hay chúng ta phải nghĩ khác đi về khái niệm “roi vọt”, một khái niệm về sự khắt khe nhưng không dùng đến bạo lực về thể xác và tinh thần con trẻ thì mới đúng hơn?

Người xưa vẫn tin rằng kỷ luật bằng đòn roi sẽ giúp con cái trở nên nề nếp hơn. Không những tán thành, nhiều người thậm chí còn tích cực sử dụng phương pháp đó. Kết quả của một cuộc khảo sát năm 2012 cho thấy, 94% cha mẹ thường xuyên dùng đòn roi dạy con. 

4

Bạn biện hộ cho những hành vi bạo lực dù là về thể chất (đánh đập) hay tinh thần (mắng chửi) cũng đều do những đứa con xứng đáng bị như vậy và đa phần chúng đều tin đúng là như vậy thay vì cho rằng lỗi lầm là ở cha mẹ.

Các chuyên gia cho rằng lạm dụng thể chất có thể dẫn đến nhiều kết quả tiêu cực khác nhau mà ta không mong muốn. Các hành động chống đối xã hội, rối loạn tâm lý, nghiện ngập chỉ là một số ví dụ về các vấn đề có thể xảy ra từ phương pháp giáo dục này.

  • Nuôi dạy con không nhất quán dễ khiến trẻ tổn thương

Khi trong một gia đình có quá nhiều thế hệ như ông bà hay vợ chồng và con cái thôi, nếu không nhất quán cách dạy con trẻ thì luôn làm cho trẻ không nghe theo, nhất là rất dễ khiến trẻ bị tổn thương.

Nếu hôm nay bố mẹ yêu cầu con chơi xong phải dọn dẹp đồ chơi , nhưng rồi con chưa chịu dọn dẹp thì bạn hoặc ông bà của con đã ra dọn dẹp mà không nói với trẻ lời nào. Những hành động ấy luôn làm trẻ có tính ỷ lại :  Bố mẹ nói dọn đồ chơi nhưng mình không dọn đã có ông bà dọn cho rồi!

Hôm nay tâm trạng bạn không tốt và trừng phạt đứa trẻ vì một trò đùa vô hại, nhưng hôm sau bạn cảm thấy vui và để chúng làm bất kỳ điều gì chúng muốn cả ngày, hay người mẹ thì cau mày nhưng người cha lại mỉm cười.

5

Đây chỉ là một số ví dụ về một môi trường thiếu ổn định, khiến trẻ tự hỏi liệu chúng có đang làm đúng những gì cha mẹ mong đợi hay không. Các nhà khoa học nói rằng sự thiếu nhất quán có thể tác động tiêu cực đến lòng tự trọng của trẻ, làm tăng nguy cơ trầm cảm, dễ tổn thương, lo lắng. Đó là lý do tại sao cha mẹ nên đặt ra những quy tắc và giới hạn. Trẻ sẽ hiểu được những gì có thể xảy ra và nên phản ứng như thế nào với nó.

  • Bạn càng la mắng, tỏ ra dữ dằn để trẻ sợ hãi, vâng lời 

Hãy tưởng tượng thế này, con bạn đang cư xử hỗn láo, bạn yêu cần chúng bình tĩnh lại, một lần, hai lần, và đến lần thứ ba thì tức nước vỡ bờ và bạn bắt đầu là hét. La hét thực sự là một phương pháp hiệu quả giúp các bậc cha mẹ giải thoát những cảm xúc tiêu cực trong vài giây. Một số phụ huynh cũng tin rằng la mắng là một cách tốt để giải quyết vấn đề nhất thời.

Những bố mẹ giáo dục con đúng cách thì thường không cần sử dụng những lời nói đe doạ, nạt nộ, đánh tát để có được sự tôn trọng hay nghe lời của trẻ, họ tạo cho những đứa bé nhà mình cảm giác được yêu thương, tin tưởng, cảm thông, như vậy những lúc có vấn đề gì cần giải quyết, bé sẽ tìm đến bạn để trao đổi và  lời nói của bạn thực sự rất có “trọng lượng” trong quyết định của bé.

  • Không để tâm đến việc trò chuyện với con

    Trẻ nhỏ cần giao tiếp liên tục với người lớn. Tuy nhiên, do bận rộn, nhiều phụ huynh thường làm việc trong khi trẻ tự chơi, không dành thời gian nói chuyện với trẻ. Nếu điều này dần trở thành thói quen, trẻ sẽ sống trong thế giới riêng của mình, khó giao tiếp và biểu lộ tình cảm của mình với bố mẹ hay người khác.

    Bạn không thể lấy lại thời gian đã trôi qua, nhưng từ bây giờ hãy học cách trân trọng từng phút giây bên trẻ nhỏ.

Hãy suy nghĩ lại một hướng tích cực hơn và tìm cho mình phương pháp dạy con một cách đúng đắn nhất bằng cách : 

1.Ôm con thường xuyên

Các nhà khoa học đã chứng minh tầm quan trọng của những cái ôm đối với sức khỏe, cả về thể chất lẫn tinh thần. Vì nhiều lý do, một số phụ huynh thường không ôm con, thậm chí xem việc này là lỗi thời. Họ có thể tin vào lời khuyên của người ngoài: “Đừng ôm lâu, nó quen đấy”.

6

Theo thời gian, trẻ sẽ lớn dần lên và không để bố mẹ ôm nữa.

2. Lưu lại nhiều hình ảnh đẹp

Việc không chụp ảnh sẽ không mang lại tác động gì xấu. Tuy nhiên, trong tương lai, có thể bạn sẽ nuối tiếc vì đã không ghi lại những khoảnh khắc đáng nhớ trong hành trình con trưởng thành, chẳng hạn phút giây chập chững tập đi. Sau này khi lớn tuổi hơn , bạn còn có thể nhâm nhi tách trà và nhìn lại hình ảnh những đứa trẻ của mình đã lớn lên như thế nào? 

7

Nếu bạn nghĩ ra nhiều trò kích thích sự sáng tạo của con từ ngày nhỏ, chưa chắc lớn lên nó sẽ trở thành họa sĩ hay nhạc sĩ. Tuy nhiên, bạn có cơ hội giúp con tìm ra sở thích và sở trường thông qua việc tham gia nhiều hoạt động, từ đó tập trung phát triển thế mạnh của mình. Bên cạnh đó, việc nghịch sáp nặn hay vẽ tranh sẽ giúp phát triển trí tưởng tượng và sự thông minh của trẻ, giúp hai mẹ con gần gũi với nhau hơn.

4. Đừng quá nghiêm khắc

Nhiều người quan niệm rằng đặt kỳ vọng vào trẻ càng cao càng tốt. Tuy nhiên, khi bạn quá khắt khe và thường mắng nhiếc trẻ vì những lỗi nhỏ, kết quả có thể trái ngược với những gì bạn mong muốn. Trẻ sẽ dần xa cách bố mẹ, gặp nhiều vấn đề về hành vi và sự phát triển.

Chẳng hạn, việc bị phạt nặng vì điểm thấp chỉ khiến trẻ ngày càng chán học. Hình phạt và phần thưởng chỉ nên đặt ra cho những thứ thực sự quan trọng. Điểm thấp hay chiếc cốc bị vỡ không nên nằm trong danh sách đó.

5. Coi trọng ý kiến của trẻ

“Con còn quá bé để quyết định”, “Người lớn hiểu rõ điều đó hơn con” là những câu mà rất nhiều phụ huynh sử dụng với trẻ. Khi ý kiến thường xuyên bị gạt đi, trẻ sẽ dần cảm thấy bất an và thiếu tự tin vào bản thân.

Do đó, bạn hãy để trẻ lựa chọn và thể hiện ý kiến riêng. Bố mẹ và trẻ có thể cùng thảo luận về từng vấn đề, đây cũng là cơ hội để bạn giải thích kỹ cho con thay vì ra lệnh và cấm cản mà không có lý do.

6. Tạo con cảm thấy đủ hạnh phúc

Những kỷ niệm đẹp thời thơ ấu là món quà vô giá mà mỗi người sẽ luôn giữ trong tim. Không chỉ vậy, một kỳ nghỉ ngắn ngày còn giúp trẻ trải nghiệm nhiều điều mới lạ, hít thở bầu không khí trong lành và phát triển một cách tự nhiên. Những đứa trẻ hạnh phúc sẽ dễ thích nghi với cuộc sống của người trưởng thành và biết cách bắt đầu những mối quan hệ mới.

7. Và luôn có mặt trong các sự kiện quan trọng của con

Diễn kịch, phong trào văn nghệ trường lớp, khi con tốt nghiệp các cấp có thể không quan trọng với người lớn, nhưng là tất cả mối bận tâm của trẻ trong một khoảng thời gian nhất định. Trẻ muốn có người thân ở cạnh trong những sự kiện như vậy. Do đó, bạn hãy cố gắng thu xếp thời gian để không bỏ lỡ bố mẹ trực thăng

Nếu bạn đã, đang và sẽ thực hiện một trong những điều trên thì có lẽ bạn chưa phải là ông bố bà mẹ tốt, nhưng không sao như đã nói, không ai là hoàn hảo, quan trọng là bạn muốn thay đổi, thà muộn còn hơn không. Hãy thay đổi những điều trên để bé không bị “gây độc” vì cách giáo dục chúng ta tưởng là “thương cho roi cho vọt” hóa ra lại là hại tinh thần con suốt cả cuộc đời, các bố mẹ nhé!

122 views

Bạn thấy bài viết hữu ích không

Click vào ngôi sao để đánh giá

Đánh giá 5 / 5. Số đánh giá 1